Predikant

preken(vrije stof)
preken(catechismus)

Musicus

cv
concertagenda
cds
Composities
Diversen
Contact
Predikant > Preek lezen > Zegenende hemelvaart
titel : Zegenende hemelvaart
datum : 5 mei 2016
volledige onderwerp : Lucas 24 : 50 - 53
Download deze preek.

Preek over Lc.24,50-53 (Den Ham, Hemelvaartsdag 2016)

Votum en groet
Ps.96:1,6,7,8
Gebed
L Hnd.1,1-11
LG 228 (Op een lichte wolkenwagen)
T Luc.24,50-53
Ps.72:1-4
Geloofsbelijdenis van Nicea
Gez.107
Dankzegging en voorbede
Collecte
Gez.111
Zegen

Gemeente van de Here Jezus,

[ppt] Voor veel mensen staat dit beeld voor de vrijheid van de westerse wereld: het vrijheidsbeeld in New York. Toen er nog geen vliegtuigen waren was dat nog veel sterker zo. Mensen hadden weken gevaren voor de vrijheid eindelijk aan de horizon opdoemde. Van die vrijheid was het vrijheidsbeeld het symbool. Zag je die opgestoken arm die een fakkel hoog in de lucht hield, dan kon je zelf je armen ook in de lucht steken. Eindelijk was het moment gekomen dat je armoede en onderdrukking achter je kon laten om een nieuw leven te beginnen in het land van de vrijheid.
Toch is niet dat beeld in New York, maar dit beeld in Rio de Janeiro voor mij hét vrijheidsbeeld bij uitstek: [ppt] Christus die zijn handen zegenend uitbreidt over de stad waar je woont. Als ik daaraan denk, ben ik geneigd Psalm 84 aan te heffen: “Welzalig wie daar wonen mag, hij zingt uw lof van dag tot dag”. Want wat een geluk moet het zijn om te wonen in een stad die zichtbaar onder de zegen van Christus ligt. Je hoeft je ogen maar op te slaan om weer te weten dat je een gezegend mens is. Onder Christus’ opgeheven armen is er bescherming, genade en vrede, ook voor jou.
Maar ook al kun je dat beeld in Den Ham niet zien, ook in Den Ham mag je het vóór je zien. Want dat is het beeld dat Jezus van Zichzelf achterlaat als Hij naar de hemel gaat. In de woorden van Lucas: “Terwijl hij hen zegende, ging hij van hen heen en werd hij opgenomen in de hemel”. Misschien zou het ons helpen als er op de Lemelerberg zo’n beeld stond als in Rio. Vooral ’s nachts, als het vol in de schijnwerpers stond. Maar uiteindelijk is zo’n beeld Christus zelf niet. Terwijl Hij zijn armen net zo goed zegenend over Den Ham als over Rio de Janeiro uitspreidt. Ja, mensen uit alle landen mogen die zegenende armen uit zien steken boven alles wat hen blij maakt en boven alles wat hen verdrietig maakt. [ppt]

Zegen. Wat heb je daar een behoefte aan, zelfs als je niet precies weet hoe je zou moeten uitleggen wat zegen precies is. Voor veel mensen is de zegen aan het eind van de kerkdienst dan ook heel belangrijk. Wat is alleen dat gebaar met die twee armen die over je uitgespreid worden al veelzeggend. Je staat onder Gods bescherming, ook als je de kerk uit- en de week ingaat. Het komt goed, omdat God dat zegt. De woorden waarmee God je dat wil zeggen ademen die sfeer ook uit: “De HERE zegene u en behoede u; de HERE doe zijn aangezicht over u lichten en zij u genadig; de Here verheffe zijn aangezicht over u en geve u vrede” (Num.6,24-26). Ook als je de Nieuwe Bijbelvertaling gebruikt blijven het woorden die een geheim hebben, dat niet uit te leggen maar wel aan te voelen is. Het heeft iets met veiligheid, met vriendschap, met vrede te maken, maar dan veel meer. God legt de priesters van het volk en de voorgangers van de kerk woorden in de mond voor een geluk waar eigenlijk geen woorden voor zijn.
Lucas was zijn evangelie begonnen met een verhaal over een oude priester die niet uit zijn woorden kon komen toen Hij de zegen over het volk moest uitspreken. Zacharias was letterlijk met stomheid geslagen nadat in de tempel een engel hem het ongelooflijke bericht gedaan had dat hij een zoon zou krijgen die het volk klaar zou maken voor de komst van de Heer. Toen hij eindelijk naar buiten kwam, kon hij geen woord uitbrengen, alleen wat hulpeloze gebaren maken. Voor hem een drama, want hoe vaak kwam het voor dat je als priester dienst in de tempel het reukoffer mocht opdragen en buiten de tempel de zegen mocht opleggen? Maar voor de mensen op het tempelplein evengoed een schokkende gebeurtenis dat de vertrouwde zegenwoorden die keer niet klonken. Op zijn minst bepaalde hun dat erbij dat het niet vanzelf sprak dat de Here hun zijn zegen wel weer zou geven.
Voor ons zou het net zo goed een ramp zijn als God ons zijn zegen onthield. Dan werd je aan je lot overgelaten. Dan werd je aan je schuld overgelaten. Dan werd je aan je dood overgelaten. In het verhaal van die priester die niet kon zegenen worden ook wij bepaald bij een wereld die aan zichzelf wordt overgelaten. Hoe verloren dat voelt is eens door de dichter Leo Vroman onder woorden gebracht: [ppt]

Snik maar, want
van hier tot God
snikt niemand om ons lot
niemand, niemand.

Op het eerste gehoor klinkt het misschien vreemd dat deze dichter het meeste behoefte heeft aan iemand die om hem snikt. Hij zal toch vast wel mensen om zich heen hebben die in zijn verdriet willen delen? Vast wel. Daarom zegt hij ook tegen één van die mensen: “Snik maar”. Maar dat is een schrale troost. Want het wordt er niet anders van. Uiteindelijk is dat ook ons lot. Samen moeten we ons erbij neerleggen dat het ook niet anders wordt, omdat het is zoals het is. Toch klinkt in die paar regels de heimwee naar een God die het wat kan schelen.
Dat zou het eerste zijn waar Zacharias van zong, toen hij weer kon spreken: [ppt] “Geprezen zij de Heer, de God van Israël, hij heeft zich om zijn volk bekommerd en het verlost” (Lc.1,63). Het hele evangelie van Lucas is als het erop aankomt een uitwerking van die woorden uit de lofzang van Zacharias. Jezus is die God die het wat kan schelen. Hij bekommert Zich over zijn volk en verlost het. Wij worden niet aan ons laat overgelaten. Wij worden niet aan onze schuld overgelaten. Wij worden niet aan onze dood overgelaten. Jezus maakt ons lot tot zijn lot, onze schuld tot zijn schuld, onze dood tot zijn dood. Dan gaat het graf weer open en lacht het leven ons weer toe voor altijd.

Trekt die God nu zijn handen weer van ons af als Jezus naar de hemel gaat? Nee. Hij spreidt zijn handen juist voor altijd over ons uit. Want Jezus is niet naar een andere planeet, maar naar de hemel gevaren. Waar dat ook mag zijn, het is in elk geval niet ver weg. De plaatsen waar Jezus tijdens zijn leven op aarde gewoond en gewerkt heeft, die zijn voor ons ver weg. Maar de hemel is om de hoek. Daar staat de troon van God, daar worden de lijnen uitgezet.
Daarom is dat beeld boven Rio de Janeiro ook zo’n mooi beeld. [ppt] Want het is geen beeld van Jezus zoals Hij van ons heengegaan is, maar van Jezus zoals Hij bij ons gebleven is. Dit is Jezus voor overal en voor altijd. “Terwijl hij hen zegende, ging hij van hen heen en werd hij opgenomen in de hemel”. Er staat niet dat Hij de zegen uitsprak. Dat hoefde ook niet. Want Hij is de zegen van God in eigen persoon. En opgevaren naar de hemel, zal Hij alle dingen met zijn zegen vullen (Ef.4,10).
Wat dat nu is? Denk maar eens aan de zegen die al sinds de dagen van Mozes over Gods gemeente wordt uitgesproken: [ppt] “Moge de HEER je zegenen en je beschermen”. Zegen is in de eerste plaats bescherming. Er wordt op je gepast, er wordt over je gewaakt. [ppt] “Moge de HEER het licht van zijn gelaat over je doen schijnen en je genadig zijn”. Zegen is in de tweede plaats genade. Het wordt weer dag, je mag met een schone lei beginnen. [ppt] “Moge de HEER je zijn gelaat toewenden en je vrede geven”. Zegen is in de derde plaats vrede. Je wordt gezien en komt tot rust.
Bescherming, genade en vrede. In die drie woorden wordt samengevat wat je het hardst nodig hebt. Niet voor niets staat genade in het midden. Want God schenkt om Jezus’ wil bescherming en vrede aan mensen die dat niet verdienen. In de oude priesterzegen wordt die genade omschreven als het licht van Gods gelaat dat Hij over je laat schijnen. In de oude berijming van Psalm 97 klonk dat zo: 
Gods vriendelijk aangezicht
heeft vrolijkheid en licht
voor alle oprechte harten
ten troost verspreid in smarten.

Van dat vriendelijke aangezicht van God zegt de priesterzegen zelfs dat God je daarmee aankijkt. Want Hij wendt je zijn gelaat toe en geeft je vrede. Zo kijkt God naar je, met een gezicht vol vrolijkheid en licht. In de blijdschap die van Gods gezicht straalt mag je je geborgen weten. In een andere Psalm staat het zo: “U verbergt hen in de beschutting van uw gelaat” (Ps.31,21). Dan beluister je de eerste regel van de priesterzegen met nieuwe oren. Als God je zegent en beschermt, laat Hij je delen in zijn vreugde over jou. Niets en niemand komt daartussen. God zelf komt voor je op. God zelf staat voor je in. God zelf brengt je tot rust.

“De leerlingen brachten hun Heer hulde en keerden in grote vreugde terug naar Jeruzalem, waar ze voortdurend in de tempel waren en God loofden”. Zou je die woorden in het Grieks kunnen lezen, dan ontdekte je dat ‘loven’ en ‘zegenen’ in het Griekse hetzelfde woord is. Jezus en zijn leerlingen deden dus hetzelfde. Hij zegende hen en zij zegenden Hem. In het Nederlands blijft dat wat onwennig klinken. Ook al zingen ook wij: “Zegen, mijn ziel, de grote naam des HEREN” (Ps.103:1), en: “Wij zegenen, o Heer, uw goedheid al den dag” (Gez.139:6). Ook al is de zegen die God ons schenkt geen vergelijk met de zegen die wij Hem schenken, het is toch goed om je ervan bewust te zijn dat je alleen maar goed van God kunt spreken als God alleen maar goed van jou spreekt. Hij keert jou een gezicht vol vrolijkheid en licht toe. Keer jij Hem dan een gezicht vol vrolijkheid en licht toe. [ppt] Als de Heer je zegent, zegen dan de Heer.
Vind je dat moeilijk? Roep het beeld van Jezus die zijn armen over je uitspreidt dan weer bij je op. Schuil bij Hem. Weet je aanvaard. Kom tot rust. En als je er nog niet van overtuigd bent dat zijn zegen ook voor jou is, kijk dan nog eens naar zijn handen. [ppt] Zie je het litteken in zijn hand? Daar heeft de spijker gezeten waarmee Hij aan het kruis vastgenageld is. Hij heeft echt jouw zonden op Zich genomen. Hij heeft echt jouw pijn gedragen. Hij weet wat het is om alleen te staan. Hij weet hoe het voelt als alles zeer doet. Geloof dan toch dat je een Heer hebt die Zich niet boven je verheven voelt. Hij is naast God op de troon gaan zitten, om alles in het werk te zetten dat jij mag zijn waar Hij al is: in een leven voorbij de dood, in een leven nabij God.
Hij zegent je en beschermt. Hij is je genadig en Hij geeft je vrede. Van nu aan tot in eeuwigheid.

Amen.